Οι κυριότερες ασφαλίσεις ζημιών πέρα από τις γενικές αρχές: πυρκαγιά και περιουσία, ειδικές καλύψεις επιχειρήσεων, αστική ευθύνη, μεταφορές και θαλάσσια ασφάλιση, καθώς και η διαχείριση της ζημίας. Πρόκειται για πρωτότυπες σημειώσεις εξάσκησης και όχι για επίσημο υλικό της Τράπεζας της Ελλάδος ή ερωτήσεις της εξέτασης. Οι διατάξεις (ν. 2496/1997, ν. 4364/2016, ν. 5020/2023) παρουσιάζονται όπως ισχύουν στις 25.10.2026· οι τεχνικές καλύψεις περιγράφονται με τις τυπικές έννοιες της θεωρίας.
1. Ποιους κινδύνους περιλαμβάνει η ασφάλιση πυρκαγιάς κατά το άρθρο 19 του ν. 2496/1997, αν δεν υπάρχει αντίθετη συμφωνία;
Κατά το άρθρο 19 παρ. 1 του ν. 2496/1997, η ασφάλιση πυρκαγιάς περιλαμβάνει ζημίες από πυρκαγιά και κεραυνό και, αν δεν υπάρχει αντίθετη συμφωνία, ζημίες από έκρηξη, έστω και αν δεν ακολούθησε πυρκαγιά. Ο σεισμός, η πλημμύρα και η θύελλα, όπως και η θραύση σωληνώσεων και το χαλάζι, προστίθενται μόνο με ειδική συμφωνία ως πρόσθετοι κίνδυνοι. Η απώλεια κερδών και η αστική ευθύνη αποτελούν αυτοτελείς ασφαλίσεις (άρθρο 24 του ν. 2496/1997 και κλάδοι 16 και 13 του άρθρου 4 του ν. 4364/2016).
2. Ποια κάλυψη είναι τυπικά προαιρετική επέκταση σε ασφαλιστήριο πυρός;
Κατά το άρθρο 19 παρ. 1 του ν. 2496/1997, η ασφάλιση πυρκαγιάς περιλαμβάνει την πυρκαγιά και τον κεραυνό και, αν δεν υπάρχει αντίθετη συμφωνία, την έκρηξη, οπότε οι τρεις αυτοί κίνδυνοι ανήκουν στη βασική κάλυψη. Ο σεισμός δεν αναφέρεται στη διάταξη και προστίθεται μόνο με ειδική συμφωνία, συνήθως με πρόσθετο ασφάλιστρο και δική του απαλλαγή. Ο διανομέας οφείλει να επισημαίνει στον πελάτη κάθε εξαίρεση από την κάλυψη (άρθρο 27 παρ. 3 β του ν. 4583/2018).
3. Τι σημαίνει ασφάλιση σε αξία αντικατάστασης καινουργούς;
Στην ασφάλιση νέας αξίας (αξία αντικατάστασης καινουργούς) η αποζημίωση υπολογίζεται με το κόστος αγοράς ή ανακατασκευής καινούργιου πράγματος, χωρίς αφαίρεση λόγω παλαιότητας· πρόκειται για συμφωνία που παρεκκλίνει από το άρθρο 16 παρ. 1 του ν. 2496/1997, κατά το οποίο βάση υπολογισμού είναι η τρέχουσα αξία κατά τον χρόνο του κινδύνου. Η τρέχουσα αγοραία αξία είναι ακριβώς αυτός ο γενικός κανόνας και όχι η νέα αξία, ενώ η τιμή κτήσης του τιμολογίου δεν αποτελεί βάση υπολογισμού στον νόμο. Η παροχή σε είδος δεν είναι υποχρεωτική, αλλά προϋποθέτει ειδική συμφωνία (άρθρο 1 παρ. 1 α).
4. Τι σημαίνει ασφάλιση σε πραγματική αξία;
Πραγματική αξία είναι η τρέχουσα αξία του πράγματος, δηλαδή η αξία αντικατάστασης μειωμένη λόγω παλαιότητας και φθοράς· αυτή είναι η βάση υπολογισμού του ασφαλίσματος κατά το άρθρο 16 παρ. 1 του ν. 2496/1997, εφόσον δεν συμφωνήθηκε κάτι άλλο. Το κόστος καινούργιου πράγματος χωρίς μείωση αντιστοιχεί στην ασφάλιση νέας αξίας, ενώ η τιμή έγγραφης αποτίμησης προϋποθέτει ξεχωριστή συμφωνία (άρθρο 16 παρ. 3). Επειδή το ασφάλισμα δεν υπερβαίνει την έκταση της ζημίας (άρθρο 11 παρ. 3), δεν μπορεί να ισούται με το ασφαλιστικό ποσό ανεξάρτητα από τη ζημία.
5. Κατάστημα ασφαλίζεται σε αξία αντικατάστασης καινουργούς με ασφαλιστικό ποσό 300.000 ευρώ, χωρίς ρήτρα που αποκλείει τον αναλογικό κανόνα και χωρίς απαλλαγή. Μετά από ολική καταστροφή, η αξία αντικατάστασης αποδεικνύεται 400.000 ευρώ. Πόσα καταβάλλει ο ασφαλιστής;
Η αξία αντικατάστασης (400.000 ευρώ) υπερβαίνει το ασφαλιστικό ποσό (300.000 ευρώ), άρα υπάρχει υπασφάλιση και ο ασφαλιστής ευθύνεται για ανάλογο μέρος της ζημίας (άρθρο 17 παρ. 1 του ν. 2496/1997): 400.000 × 300.000 / 400.000 = 300.000 ευρώ, ποσό που στην ολική ζημία συμπίπτει με το ασφαλιστικό ποσό. Τα 400.000 ευρώ αγνοούν ότι το ασφάλισμα δεν υπερβαίνει το ασφαλιστικό ποσό (άρθρο 11 παρ. 3)· τα 225.000 ευρώ προκύπτουν αν ο λόγος 300.000 / 400.000 εφαρμοστεί στο ασφαλιστικό ποσό αντί για τη ζημία· τα 100.000 ευρώ είναι μόνο το ανασφάλιστο μέρος της αξίας.
6. Τι καλύπτει η ασφάλιση απώλειας κερδών από διακοπή εργασιών;
Κατά το άρθρο 24 του ν. 2496/1997, η ασφάλιση διακοπής λειτουργίας επιχείρησης περιλαμβάνει, αν δεν συμφωνήθηκε κάτι άλλο, την απώλεια των κερδών, τα γενικά έξοδα και τα έξοδα που ήταν άμεση συνέπεια του κινδύνου, για το χρονικό διάστημα που προβλέπεται στο ασφαλιστήριο. Η υλική ζημία στα μηχανήματα και στα εμπορεύματα καλύπτεται από την ίδια την ασφάλιση πυρκαγιάς ή περιουσίας. Η αφερεγγυότητα των πελατών ανήκει στον κλάδο 14 «Πιστώσεις» και η ευθύνη προς πελάτες στον κλάδο 13 «Γενική αστική ευθύνη» του άρθρου 4 του ν. 4364/2016.
7. Ποια κάλυψη προστατεύει από ζημίες σε τρίτους λόγω διαρροής νερού από το ασφαλισμένο διαμέρισμα;
Οι ζημίες που προκαλούνται σε περιουσία τρίτων, π.χ. στο διαμέρισμα του κάτω ορόφου, καλύπτονται από την ασφάλιση αστικής ευθύνης, η οποία κατά το άρθρο 11 παρ. 2 του ν. 2496/1997 περιλαμβάνει τις δαπάνες απόκρουσης και ικανοποίησης απαιτήσεων τρίτων και ανήκει στον κλάδο 13 του άρθρου 4 του ν. 4364/2016. Η κάλυψη θραύσης σωληνώσεων αποζημιώνει τις ζημίες του ίδιου του ασφαλισμένου διαμερίσματος, ενώ η πυρκαγιά και ο κεραυνός δεν σχετίζονται με διαρροή νερού. Η νομική προστασία (κλάδος 17) αναλαμβάνει δικαστικά έξοδα και όχι την αποζημίωση του τρίτου.
8. Ο πελάτης Π ασφαλίζει την κατοικία του κατά πυρός και δεν αναφέρει ότι στο ισόγειο του κτιρίου λειτουργεί συνεργείο αυτοκινήτων. Τι πρέπει να του επισημάνει ο ασφαλιστικός πράκτορας Α;
Κατά το άρθρο 3 παρ. 1 του ν. 2496/1997, ο λήπτης της ασφάλισης δηλώνει κατά τη σύναψη κάθε στοιχείο που γνωρίζει και είναι αντικειμενικά ουσιώδες για την εκτίμηση του κινδύνου· ένα συνεργείο στο ισόγειο αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο πυρκαγιάς όλου του κτιρίου. Η δήλωση μετά τη ζημία δεν θεραπεύει την παράλειψη, που επιτρέπει μείωση του ασφαλίσματος ή καταγγελία (άρθρο 3 παρ. 5 και 6), και η υποχρέωση δήλωσης δεν εξαρτάται από επιθεώρηση ούτε περιορίζεται στην αστική ευθύνη. Ο πράκτορας επεξηγεί στον πελάτη τις υποχρεώσεις του (άρθρο 27 παρ. 3 α του ν. 4583/2018).
9. Σύμφωνα με την πρακτική της αγοράς, ποια προϋπόθεση θέτουν συνήθως οι όροι για την κάλυψη κλοπής του περιεχομένου μιας κατοικίας;
Σύμφωνα με τη θεωρία, οι όροι της κάλυψης κλοπής οριοθετούν τον ασφαλισμένο κίνδυνο (άρθρο 1 παρ. 2 δ του ν. 2496/1997) και συνήθως απαιτούν διάρρηξη ή βίαιη είσοδο, καθώς και τα μέτρα ασφαλείας που δηλώθηκαν ως ουσιώδη στοιχεία του κινδύνου κατά το άρθρο 3 παρ. 1. Οι όροι δεν απαιτούν μάρτυρα ούτε παρουσία του ασφαλισμένου, απαιτήσεις που θα άφηναν ακάλυπτη τη συνηθέστερη κλοπή, σε άδειο σπίτι. Η ολιγόωρη απουσία δεν είναι σημαντική επίταση του κινδύνου που πρέπει να δηλώνεται κατά το άρθρο 4 παρ. 1.
10. Τι καλύπτει το ασφαλιστήριο κατά παντός κινδύνου εργολάβου;
Σύμφωνα με τη θεωρία, το ασφαλιστήριο κατά παντός κινδύνου εργολάβου καλύπτει τις αιφνίδιες υλικές ζημίες στο υπό κατασκευή έργο από κάθε αιτία που δεν εξαιρείται και συνήθως επεκτείνεται στην αστική ευθύνη έναντι τρίτων. Οι μηχανικές βλάβες μετά τη θέση σε λειτουργία καλύπτονται από την ασφάλιση μηχανικών βλαβών και τα εργατικά ατυχήματα από τον κλάδο 1 «Ατυχήματα» του άρθρου 4 του ν. 4364/2016. Η καλή εκτέλεση των υποχρεώσεων του εργολάβου ανήκει στον κλάδο 15 «Εγγυήσεις» του ίδιου άρθρου.
11. Τι καλύπτει η ασφάλιση μηχανικών βλαβών;
Σύμφωνα με τη θεωρία, η ασφάλιση μηχανικών βλαβών καλύπτει αιφνίδιες και απρόβλεπτες βλάβες των μηχανημάτων κατά τη λειτουργία τους, π.χ. από ελάττωμα υλικού, βραχυκύκλωμα ή λανθασμένο χειρισμό. Η σταδιακή φθορά από τη συνήθη χρήση εξαιρείται εκ του νόμου ως φυσική απομείωση (άρθρο 13 παρ. 2 του ν. 2496/1997). Η τεχνολογική απαξίωση και η προγραμματισμένη συντήρηση είναι βέβαιες ή προβλέψιμες δαπάνες και όχι τυχαία γεγονότα.
12. Σε ασφαλιστήριο κατοικίας, ποιο στοιχείο ασφαλίζεται συνήθως με δικό του ασφαλιστικό ποσό, χωριστά από το κτίριο;
Σύμφωνα με τη θεωρία, το ασφαλιστήριο κατοικίας διακρίνει το κτίριο από το περιεχόμενο (έπιπλα, συσκευές, προσωπικά είδη), καθένα με δικό του ασφαλιστικό ποσό. Οι τοίχοι και η στέγη, οι μόνιμες ηλεκτρικές εγκαταστάσεις και τα σταθερά κουφώματα και δάπεδα ενσωματώνονται στο κτίριο και περιλαμβάνονται στην αξία του. Η χωριστή αποτίμηση αποτρέπει την υπασφάλιση σε μία από τις δύο κατηγορίες (άρθρο 17 παρ. 1 του ν. 2496/1997).
13. Ο πελάτης Π ασφαλίζει το κτίριο της κατοικίας του κατά πυρός με ασφαλιστικό ποσό ίσο με την εμπορική αξία του ακινήτου, η οποία περιλαμβάνει και την αξία του οικοπέδου. Ποιος είναι ο κίνδυνος της επιλογής αυτής;
Η εμπορική αξία περιλαμβάνει το οικόπεδο, που δεν καταστρέφεται από πυρκαγιά, και εξαρτάται από τη θέση του ακινήτου, ενώ η ζημία του κτιρίου αποκαθίσταται με το κόστος ανοικοδόμησης· η απόκλιση οδηγεί σε υπερασφάλιση, για το υπερβάλλον της οποίας ο ασφαλιστής δεν ευθύνεται (άρθρο 17 παρ. 2 του ν. 2496/1997), ή σε υπασφάλιση με αναλογική μείωση (άρθρο 17 παρ. 1). Η σύμβαση είναι άκυρη μόνο αν η υπερασφάλιση οφείλεται σε δόλο (άρθρο 17 παρ. 3). Η μείωση κατά τον λόγο των ασφαλίστρων και η απαλλαγή του ασφαλιστή αφορούν παράβαση της υποχρέωσης δήλωσης του άρθρου 3 και όχι λάθος αποτίμησης.
14. Εμπορική επιχείρηση έχει απόθεμα εμπορευμάτων του οποίου η αξία μεταβάλλεται σημαντικά μέσα στο έτος. Ποια λύση περιορίζει τον κίνδυνο υπασφάλισης;
Όταν η αξία του αποθέματος μεταβάλλεται, ένα σταθερό ασφαλιστικό ποσό οδηγεί σε υπασφάλιση στις αιχμές και σε αναλογική μείωση της αποζημίωσης (άρθρο 17 παρ. 1 του ν. 2496/1997)· η ρήτρα διακύμανσης με περιοδικές δηλώσεις προσαρμόζει την κάλυψη και το ασφάλιστρο, όπως η ανοικτή ασφάλιση του άρθρου 18, όπου το ασφάλιστρο υπολογίζεται με βάση τις δηλώσεις. Το σταθερό ποσό ίσο με το ελάχιστο απόθεμα δημιουργεί ακριβώς την υπασφάλιση. Η ασφάλιση του κτιρίου, πολύ περισσότερο με το οικόπεδο, δεν καλύπτει τα εμπορεύματα, και η νομική προστασία δεν αφορά υλικές ζημίες.
15. Τι είναι τα υπολείμματα σε μια ολική ζημία;
Κατά το άρθρο 16 παρ. 2 του ν. 2496/1997, το ασφάλισμα προκύπτει από την αντιπαραβολή της αξίας του πράγματος πριν και μετά την πραγματοποίηση του κινδύνου· η αξία που διατηρούν τα υπολείμματα αφαιρείται, ώστε η αποζημίωση να μην υπερβεί τη ζημία (άρθρο 11 παρ. 3). Το ποσό που φέρει ο ασφαλισμένος είναι η απαλλαγή και η διαφορά αξίας και ασφαλιστικού ποσού είναι η υπασφάλιση. Το ασφάλιστρο που επιστρέφεται μετά τη λύση είναι το μη δεδουλευμένο ασφάλιστρο, έννοια άσχετη με τα υπολείμματα.
16. Τι σημαίνει η φράση πραγματογνωμοσύνη ζημίας;
Σύμφωνα με τη θεωρία, πραγματογνωμοσύνη είναι η εκτίμηση από ειδικό (πραγματογνώμονα) της αιτίας, της έκτασης και του ύψους της ζημίας, που χρησιμεύει για τη διάγνωση της έκτασης του ασφαλίσματος (άρθρο 7 παρ. 7 του ν. 2496/1997). Η αναγγελία της ζημίας είναι υποχρέωση του λήπτη εντός οκτώ ημερών (άρθρο 7 παρ. 1) και ο έλεγχος του κινδύνου πριν από τη σύναψη είναι η επιθεώρηση κινδύνου. Η δικαστική απόφαση εκδίδεται μόνο αν η διαφορά φθάσει στο δικαστήριο και δεν αποτελεί εκτίμηση της ζημίας.
17. Γιατί τα μέτρα προστασίας μειώνουν το ασφάλιστρο;
Σύμφωνα με τη θεωρία, το τεχνικό (καθαρό) ασφάλιστρο αντιστοιχεί στην αναμενόμενη ζημία, δηλαδή στη συχνότητα επί το μέσο κόστος ζημίας· τα μέτρα προστασίας (πυρανίχνευση, πυρόσβεση, συναγερμός) μειώνουν τη μία ή την άλλη και δηλώνονται ως ουσιώδη στοιχεία του κινδύνου (άρθρο 3 παρ. 1 του ν. 2496/1997). Η έκπτωση δεν επιβάλλεται από τον νόμο αλλά προκύπτει από την τιμολόγηση του ασφαλιστή και δεν εξαρτάται από την προμήθεια του διαμεσολαβητή. Τα μέτρα δεν μεταφέρουν σε τρίτο την ευθύνη του ασφαλιστή να καταβάλει το ασφάλισμα.
18. Ποιο στοιχείο ενός ασφαλιστηρίου περιουσίας πρέπει να επανεξετάζεται περιοδικά, ώστε να αποφεύγεται ο αναλογικός κανόνας;
Ο αναλογικός κανόνας εφαρμόζεται όταν η αξία που δηλώθηκε υπολείπεται της τρέχουσας αξίας κατά τον χρόνο του κινδύνου (άρθρο 17 παρ. 1 του ν. 2496/1997)· επειδή το κόστος ανοικοδόμησης και η αξία του περιεχομένου μεταβάλλονται, το ασφαλιστικό ποσό πρέπει να επανεξετάζεται. Η προθεσμία αναγγελίας (οκτώ ημέρες, άρθρο 7 παρ. 1), ο τρόπος καταβολής του ασφαλίστρου και η προμήθεια του πράκτορα δεν επηρεάζουν την εφαρμογή του αναλογικού κανόνα.
19. Τι ασφαλίζει ένα ασφαλιστήριο περιουσίας;
Το ασφαλιστήριο περιουσίας καλύπτει ζημίες σε υλικά αγαθά (κτίρια, περιεχόμενο, εμπορεύματα, εξοπλισμό), που αντιστοιχούν στους κλάδους 8 «Πυρκαϊά και στοιχεία της φύσεως» και 9 «Λοιπές ζημίες αγαθών» του άρθρου 4 του ν. 4364/2016, και το ασφάλισμα δεν υπερβαίνει τη ζημία (άρθρο 11 παρ. 3 του ν. 2496/1997). Η ζωή, η υγεία και η ικανότητα εργασίας αφορούν ασφαλίσεις προσώπων (ζωής, ατυχημάτων, ασθενειών). Η απόδοση επενδύσεων είναι επιχειρηματικός κίνδυνος του επενδυτή και όχι αντικείμενο ασφάλισης περιουσίας.
20. Ποιο στοιχείο ΔΕΝ περιλαμβάνεται στην ασφαλιστική αξία ενός κτιρίου;
Σύμφωνα με τη θεωρία, η ασφαλιστική αξία του κτιρίου είναι το κόστος ανοικοδόμησής του, δηλαδή υλικά, εργασία και μόνιμες εγκαταστάσεις (ηλεκτρικές, υδραυλικές, θέρμανσης), που περιλαμβάνονται όλα στην αξία. Το οικόπεδο δεν καταστρέφεται από πυρκαγιά ή άλλο ασφαλισμένο κίνδυνο, οπότε η ένταξή του θα δημιουργούσε υπερασφάλιση, για το υπερβάλλον της οποίας ο ασφαλιστής δεν ευθύνεται (άρθρο 17 παρ. 2 του ν. 2496/1997).
21. Σε ασφαλιστήριο κατοικίας με πρόσθετη κάλυψη πλημμύρας, ποια ζημία εμπίπτει συνήθως στην κάλυψη αυτή;
Σύμφωνα με τη θεωρία, η κάλυψη πλημμύρας αφορά την εισροή υδάτων από εξωτερική φυσική αιτία, όπως υπερχείλιση ποταμού ή ραγδαία βροχόπτωση, και ανήκει στα στοιχεία της φύσεως του κλάδου 8 του άρθρου 4 του ν. 4364/2016. Η διαρροή από σπασμένο σωλήνα καλύπτεται από τη χωριστή κάλυψη θραύσης σωληνώσεων και η υγρασία από φθαρμένη μόνωση είναι σταδιακή φθορά (πρβλ. άρθρο 13 παρ. 2 του ν. 2496/1997). Οι βλάβες από τα μέτρα κατάσβεσης περιλαμβάνονται ήδη στην ασφάλιση πυρκαγιάς (άρθρο 19 παρ. 1).
22. Γιατί η κάλυψη σεισμού τιμολογείται χωριστά και συχνά με ειδική απαλλαγή;
Σύμφωνα με τη θεωρία, ο σεισμός είναι καταστροφικός κίνδυνος: ένα γεγονός προκαλεί ταυτόχρονες ζημίες σε πολλά ασφαλισμένα κτίρια της ίδιας περιοχής (συσσώρευση), γι' αυτό τιμολογείται χωριστά, προστατεύεται με αντασφάλιση και συχνά φέρει απαλλαγή σε ποσοστό επί του ασφαλιστικού ποσού. Ο σεισμός δεν περιλαμβάνεται στις εξαιρέσεις του άρθρου 13 παρ. 1 και 2 του ν. 2496/1997, που αφορούν πολεμικά γεγονότα, εμφύλιο πόλεμο, στάση, λαϊκές ταραχές και φυσική απομείωση. Είναι αιφνίδιο και σπάνιο γεγονός με πολύ μεγάλη σφοδρότητα, όχι σταδιακή φθορά ούτε συχνή ζημία.
23. Ποια από τις παρακάτω αιτίες ζημίας εξαιρείται από την ασφάλιση πραγμάτων κατά το άρθρο 13 του ν. 2496/1997;
Κατά το άρθρο 13 παρ. 2 του ν. 2496/1997, στην ασφάλιση πραγμάτων δεν παρέχεται κάλυψη στο μέτρο που ο κίνδυνος προέρχεται από φυσική απομείωση των πραγμάτων· η φθορά από τη χρήση και τον χρόνο δεν είναι τυχαίο γεγονός. Η πυρκαγιά από βραχυκύκλωμα και ο κεραυνός περιλαμβάνονται στην ασφάλιση πυρκαγιάς, ενώ η έκρηξη λέβητα καλύπτεται επίσης, αν δεν υπάρχει αντίθετη συμφωνία (άρθρο 19 παρ. 1).
24. Ποια εξαίρεση της κάλυψης προβλέπει ο ίδιος ο ν. 2496/1997 για τις ασφαλίσεις ζημιών;
Κατά το άρθρο 13 παρ. 1 του ν. 2496/1997, δεν παρέχεται κάλυψη στο μέτρο που ο κίνδυνος προέρχεται από πολεμικά γεγονότα ή ενέργειες, εμφύλιο πόλεμο, στάση ή λαϊκές ταραχές. Τα στοιχεία της φύσεως ασφαλίζονται κανονικά (κλάδος 8 του άρθρου 4 του ν. 4364/2016) και η πυρκαγιά εξαιρείται μόνο όταν οφείλεται σε δόλο ή βαριά αμέλεια του λήπτη, όχι σε απλή αμέλεια (άρθρο 19 παρ. 3 α). Οι κλοπές κατά την πυρκαγιά ή αμέσως μετά περιλαμβάνονται στην κάλυψη, αν δεν συμφωνήθηκε κάτι άλλο (άρθρο 19 παρ. 2).
25. Τι καλύπτει η ασφάλιση χρημάτων επιχείρησης;
Σύμφωνα με τη θεωρία, η ασφάλιση χρημάτων καλύπτει την απώλεια μετρητών και αξιών από κλοπή, ληστεία ή πυρκαγιά, με χωριστά όρια για το χρηματοκιβώτιο, το ταμείο του καταστήματος και τη μεταφορά, ώστε να περιορίζεται ο ηθικός κίνδυνος· η κλοπή χρημάτων εμπίπτει στον κλάδο 9 του άρθρου 4 του ν. 4364/2016. Η πτώση χρηματιστηριακών αξιών και η μείωση του τζίρου λόγω ύφεσης είναι επιχειρηματικοί κίνδυνοι. Τα ανείσπρακτα τιμολόγια καλύπτονται από τον κλάδο 14 «Πιστώσεις» του ίδιου άρθρου.
26. Τι εξετάζει κατά κύριο λόγο η επιθεώρηση κινδύνου σε ένα εργοστάσιο;
Σύμφωνα με τη θεωρία, η επιθεώρηση κινδύνου καταγράφει τα φυσικά χαρακτηριστικά που επηρεάζουν τη συχνότητα και τη σφοδρότητα της ζημίας: δραστηριότητα, εύφλεκτα υλικά, κατασκευή, διαρρύθμιση, μέτρα πυροπροστασίας και γειτονικούς κινδύνους· τα στοιχεία αυτά είναι αντικειμενικά ουσιώδη για την εκτίμηση του κινδύνου κατά το άρθρο 3 παρ. 1 του ν. 2496/1997. Η εργατική και η φορολογική συμμόρφωση ελέγχονται από τις αρμόδιες δημόσιες αρχές και η πιστοληπτική ικανότητα από τις τράπεζες, όχι από τον μηχανικό του ασφαλιστή.
27. Τι σημαίνει διαχωρισμός κινδύνων σε μια εγκατάσταση;
Σύμφωνα με τη θεωρία, διαχωρισμός κινδύνων είναι η φυσική απόσταση ή διαίρεση των χώρων με πυράντοχους τοίχους και πόρτες, ώστε μια πυρκαγιά να περιορίζεται σε ένα τμήμα· μειώνει τη μέγιστη πιθανή ζημία και επηρεάζει την ανάληψη του κινδύνου και το ασφάλιστρο. Η κατανομή σε περισσότερους ασφαλιστές με κοινή συμφωνία είναι η συνασφάλιση (άρθρο 15 παρ. 4 του ν. 2496/1997) και η μεταβίβαση σε αντασφαλιστή είναι αντασφάλιση. Η απλή έκδοση χωριστών ασφαλιστηρίων δεν μειώνει την πιθανότητα να επεκταθεί η ζημία.
28. Τι εκφράζει η μέγιστη πιθανή ζημία;
Σύμφωνα με τη θεωρία, η μέγιστη πιθανή ζημία (PML) είναι η μεγαλύτερη ζημία που μπορεί ρεαλιστικά να προκαλέσει ένα συμβάν σε έναν κίνδυνο, λαμβάνοντας υπόψη την κατασκευή, τον διαχωρισμό και τα μέτρα προστασίας· χρησιμοποιείται στην ανάληψη κινδύνων και στον σχεδιασμό της αντασφάλισης. Το άθροισμα των ασφαλιστικών ποσών εκφράζει τη συνολική έκθεση του χαρτοφυλακίου και η μέση ζημία είναι στατιστικό μέγεθος τιμολόγησης. Το μέρος της ζημίας που φέρει ο ασφαλισμένος είναι η απαλλαγή.
29. Τι είναι η περίοδος αποζημίωσης σε ασφάλιση απώλειας κερδών;
Κατά το άρθρο 24 του ν. 2496/1997, η ασφάλιση διακοπής λειτουργίας καλύπτει την απώλεια κερδών και τα γενικά έξοδα που προκύπτουν στο χρονικό διάστημα που προβλέπεται στο ασφαλιστήριο· αυτή είναι η περίοδος αποζημίωσης, που αρχίζει με τη ζημία και πρέπει να αντιστοιχεί στον ρεαλιστικό χρόνο αποκατάστασης. Δεν ταυτίζεται με τη διάρκεια της σύμβασης ούτε με την προθεσμία οκτώ ημερών για την αναγγελία της ζημίας (άρθρο 7 παρ. 1). Ούτε αφορά την υποχρέωση του ασφαλιστή να καταβάλει το ασφάλισμα χωρίς υπαίτια καθυστέρηση (άρθρο 7 παρ. 7).
30. Στην ασφάλιση εσοδείας, αν δεν συμφωνήθηκε κάτι άλλο, ποια είναι η βάση υπολογισμού του ασφαλίσματος κατά τον ν. 2496/1997;
Κατά το άρθρο 21 του ν. 2496/1997, αν δεν συμφωνήθηκε κάτι άλλο, βάση υπολογισμού του ασφαλίσματος στην ασφάλιση εσοδείας είναι η αξία που θα είχαν τα γεωργικά προϊόντα κατά την ωρίμανση ή τη συνηθισμένη συγκομιδή, αν δεν είχε επέλθει ο κίνδυνος. Η αξία κατά την ημέρα της ζημίας είναι ο γενικός κανόνας της τρέχουσας αξίας του άρθρου 16 παρ. 1, από τον οποίο το άρθρο 21 παρεκκλίνει. Η αξία κατά τη σπορά και το κόστος καλλιέργειας δεν αποτελούν βάση υπολογισμού κατά τον νόμο.
31. Ποιες είναι οι πρώτες υποχρεώσεις του λήπτη της ασφάλισης μετά την επέλευση ζημίας, κατά το άρθρο 7 του ν. 2496/1997;
Κατά το άρθρο 7 του ν. 2496/1997, ο λήπτης της ασφάλισης ειδοποιεί τον ασφαλιστή εντός οκτώ ημερών από τότε που έλαβε γνώση της ασφαλιστικής περίπτωσης (παρ. 1) και λαμβάνει όλα τα κατάλληλα μέτρα για την αποφυγή ή μείωση της ζημίας, ακολουθώντας τις οδηγίες του ασφαλιστή (παρ. 3). Η επισκευή πριν από την ειδοποίηση και η απόρριψη των κατεστραμμένων πραγμάτων εμποδίζουν την εκτίμηση της ζημίας, και η υπαίτια παράβαση των υποχρεώσεων αυτών γεννά αξίωση αποζημίωσης του ασφαλιστή (παρ. 2 και 4). Η αγωγή δεν είναι πρώτο βήμα, αφού ο ασφαλιστής δεν έχει καν ειδοποιηθεί.
32. Γιατί συνιστάται φωτογραφική τεκμηρίωση της ζημίας;
Ο λήπτης της ασφάλισης οφείλει να δίνει τις πληροφορίες και τα έγγραφα για τις περιστάσεις και τις συνέπειες του κινδύνου (άρθρο 7 παρ. 1 του ν. 2496/1997) και ταυτόχρονα να λαμβάνει μέτρα περιορισμού της ζημίας (άρθρο 7 παρ. 3)· οι φωτογραφίες διασώζουν την εικόνα της ζημίας πριν από τα μέτρα αυτά. Δεν υποκαθιστούν την ειδοποίηση εντός οκτώ ημερών ούτε την υποχρέωση παροχής εγγράφων. Δεν αυξάνουν το ασφάλισμα, που δεν υπερβαίνει τη ζημία ούτε το ασφαλιστικό ποσό (άρθρο 11 παρ. 3).
33. Τι διαφορά έχει η απαλλαγή σε απόλυτο ποσό από την απαλλαγή σε ποσοστό επί του ασφαλιστικού ποσού;
Σύμφωνα με τη θεωρία, η απαλλαγή σε απόλυτο ποσό (π.χ. 500 ευρώ) είναι σταθερή, ενώ η απαλλαγή σε ποσοστό επί του ασφαλιστικού ποσού αυξάνεται με την αξία του αντικειμένου: 2 % σε ασφαλιστικό ποσό 300.000 ευρώ σημαίνει 6.000 ευρώ σε κάθε ζημία, όπως συχνά στην κάλυψη σεισμού. Και οι δύο μορφές αφαιρούνται από την αποζημίωση και όχι από το ασφάλιστρο, χρησιμοποιούνται στις ασφαλίσεις ζημιών και δεν αποκλείουν τον αναλογικό κανόνα του άρθρου 17 παρ. 1 του ν. 2496/1997. Ο διανομέας οφείλει να επεξηγεί στον πελάτη τους όρους αυτούς (άρθρο 27 παρ. 3 α του ν. 4583/2018).
34. Ποιος έχει έννομο συμφέρον να ασφαλίσει τα κοινόχρηστα μέρη μιας πολυκατοικίας;
Κατά το άρθρο 11 παρ. 4 του ν. 2496/1997, ασφαλίζει κάποιος την περιουσία για τη διατήρηση της οποίας έχει έννομο συμφέρον· τα κοινόχρηστα μέρη ανήκουν σε όλους τους συνιδιοκτήτες, που συνήθως τα ασφαλίζουν από κοινού με ασφαλιστήριο που συνάπτει ο διαχειριστής. Ο ιδιοκτήτης του ισογείου έχει μόνο το δικό του ποσοστό συνιδιοκτησίας και ο δήμος δεν έχει δικαίωμα στα κοινόχρηστα μιας ιδιωτικής πολυκατοικίας. Ο κατασκευαστής δεν είναι πλέον κύριος μετά τη μεταβίβαση των διαμερισμάτων.
35. Ποιο ασφαλιστικό συμφέρον έχει ο μισθωτής ενός καταστήματος;
Κατά το άρθρο 11 παρ. 4 του ν. 2496/1997, ασφαλίζεται κάθε περιουσία για τη διατήρηση της οποίας ο λήπτης έχει έννομο συμφέρον· ο μισθωτής έχει συμφέρον στα δικά του πράγματα, στις βελτιώσεις που έκανε με δαπάνη του και στην ευθύνη του για ζημίες στο μίσθιο ή σε τρίτους (άρθρο 11 παρ. 2: δαπάνες απόκρουσης και ικανοποίησης απαιτήσεων τρίτων). Δεν ισχύει ότι μόνο ο κύριος έχει έννομο συμφέρον ούτε ότι τα πράγματα του μισθωτή ανήκουν στον εκμισθωτή. Το οικόπεδο και τα μισθώματα αφορούν το συμφέρον του εκμισθωτή.
AsfalistikosPraktoras · Θεματικές ενότητες · Οδηγός εξετάσεων · Ενδεικτικές ερωτήσεις